Travel Hub Mongolia
Бурхан Халдун уул & хүрээлэн буй нутаг

Бурхан Халдун уул & хүрээлэн буй нутаг

Хэнтий · 2015 он

Зураг: touristinfocenter.mn

Бурхан Халдун бол монгол хүний сэтгэл, сүсэг бишрэлд гүн шингэсэн ариун уул юм. Хиад боржигоны өвөг Бодончар мунхагийн үеэс тахиж, Чингис хааны үед Хамаг Монгол, улмаар Их Монгол улсын сүлд уул болгон тахьж ирсэн. Өнөөдөр төрийн тахилгат уул бөгөөд Хан Хэнтийн дархан цаазат газарт багтдаг.

Бурхан Халдун — зураг 1
Зураг: touristinfocenter.mn

Бурхан Халдун: товч мэдээлэл

  • Байршил: Хэнтий аймаг, Хан Хэнтийн дархан цаазат газар.

  • Монголын нууц товчоо: үндсэн нэрээрээ 27 удаа дурдагддаг.

  • Албан ёсны тахилга: 1818 оноос.

  • Дархан цаазат газар: 1992 онд 12,000 км² талбайг Хан Хэнтийн тусгай хамгаалалттай газар болгосон.

  • Төрийн тахилгат уул: 1995, 2004, 2009 оны Ерөнхийлөгчийн зарлиг.

  • ЮНЕСКО: дэлхийн өвд бүртгэгдсэн.

Жинхэнэ Бурхан Халдун аль уул вэ?

Түүхийн эхэн үед Хан Хэнтийн нурууг бүхэлд нь Бурхан Халдун гэж нэрлэдэг байжээ. Хэнтийн нуруунд Бурхан Халдун нэртэй 13 газар байдаг бөгөөд тэдгээрээс хамгийн өндөр оргил нь энэ нэрээ хадгалан үлджээ. ШУА-ийн Газарзүйн хүрээлэнгийн эрдэм шинжилгээний ажилтан Базаргүр өөр нэгэн санаа дэвшүүлжээ. Түүний үзэж байгаагаар Тэмүжин Бүрги эрэгт нутаглаж байхад тайчууд дайрч ирэхэд Бүрги эргээс 24 км-т орших Мөнхжаргалан уул руу нэг өдрийн дотор зугтан хүрч, тэнд олон жил амьдарсан. Иймээс жинхэнэ төрийн тахилгатай Бурхан Халдун бол Мөнхжаргалан уул байх ёстой гэжээ. Мөн Чингис хаан дайнд мордохдоо Мөнхжаргаланг тахиж аргаддаг байсан гэж мэдэгддэг.

Бурхан Халдун уул ямар байгальтай вэ?

Уулын ар, өвөр битүү ойгоор хучигдсан бөгөөд орой орчимд сийрэг мод, тайгын тачир ургамалтай. Орой нь цэлийсэн том талбайтай бөгөөд голд нь хүний гараар хийсэн мэт хөмөрсөн тэвш шиг тавцан бий. Оройн их овооноос доош явахад энгэр талын зууван хавцалд тунгалаг нуур бий.

Бурхан Халдун ууланд ямар овоо бий вэ?

Ууланд дээд, дунд, доод гэсэн гурван овоо бий.

  • Доод овоо — уулын бэлд.

  • Дунд овоо — уулын дунд хэсэгт. Бэлийн бага овооноос сайн мориор хоёр цаг орчим явж хүрдэг. Энд метр орчим голчтой хүрэл тогоо бий.

  • Дээд овоо — оройн тавцан дээрх, арван давхар барилгаас ч өндөр шовгор.

Бурхан Халдуныг хэрхэн тахьж ирсэн бэ?

Бурхан Халдуныг 1818 оноос албан ёсоор тахьж эхэлжээ. Уулын дархан цаазат байдлыг 1992 онд Улсын Бага Хурал, Засгийн газрын тогтоолоор дахин баталгаажуулж, Хан Хэнтийн дархан цаазат газрыг байгуулсан. 1995 онд Ерөнхийлөгч П.Очирбат, 2004 онд Ерөнхийлөгч Н.Багабанди, 2009 онд Ерөнхийлөгч Ц.Элбэгдорж нар зарлиг гаргаж Бурхан Халдуныг «Төрийн тахилгат уул» хэмээн тогтоож, уулын тэнгэрийг тахих төрийн ёслолыг дөрвөн жилд нэг удаа хийхээр болжээ. Эх сурвалжид бичсэнээр 1998, 2002, 2006, 2010, 2015 онд төрийн тахилга үйлджээ.

Бурхан Халдун яагаад дэлхийн өвд бүртгэгдсэн бэ?

Бурхан Халдуныг ЮНЕСКО-гийн дэлхийн өвд дараах шалгуураар бүртгэжээ:

  • Монголын нууц товчоонд үндсэн нэрээрээ 27 удаа дурдагддаг.

  • Монгол түмний ёс заншлыг тэр чигээр нь хадгалж ирсэн.

  • Археологийн ул мөр илрээгүй, судалгаа хийгдээгүй, онгон дагшин хайрхан.

Хан Хэнтийн дархан цаазат газарт юу багтдаг вэ?

Бурхан Халдун хайрханыг багтаасан Хан Хэнтийн дархан цаазат газар Онон, Хэрлэн, Туул голын ай савыг хамардаг. Энд олон төрлийн булш, хиргисүүр, хүн чулуу, буган хөшөө, Сарьдагийн хийдийн туурь, Хагийн хар нуур, Өглөгчийн хэрэм зэрэг түүх соёлын өв, байгалийн үзэсгэлэнт газар давхар хамгаалалтад орсон.

Түгээмэл асуулт

Бурхан Халдун хаана байдаг вэ?

Хэнтий аймгийн нутагт, Хан Хэнтийн дархан цаазат газарт байдаг.

Бурхан Халдуныг хэзээ төрийн тахилгат уул болгосон бэ?

1995, 2004, 2009 оны Ерөнхийлөгчийн зарлигаар төрийн тахилгат уул болгож, дөрвөн жилд нэг удаа төрийн тахилга үйлдэхээр тогтжээ.

Бурхан Халдуны оргилд хэрхэн хүрэх вэ?

Уулын бэлийн доод овооноос дунд овоо хүртэл сайн мориор хоёр цаг орчим явна. Тэндээс дээш өгсөж оройн тавцан дээрх дээд овоонд хүрдэг. Орой нь цэлийсэн том талбайтай.

Мөнхжаргалан уулыг яагаад Бурхан Халдун гэж үздэг вэ?

Газарзүйч Базаргүрийн үзэж байгаагаар Тэмүжин тайчуудаас зугтаж Бүрги эргээс 24 км-т орших Мөнхжаргалан ууланд олон жил амьдарсан, мөн дайнд мордохдоо тахьдаг байсан тул жинхэнэ тахилгат Бурхан Халдун мөн гэжээ.

Бурхан Халдун Монголын нууц товчоонд хэдэн удаа гардаг вэ?

Үндсэн нэрээрээ 27 удаа дурдагддаг.

Товч мэдээлэл

Харьяалах аймаг
Хэнтий аймаг

Байршил

Цаг агаар

Цаг агаар ачааллаж байна...

Ойролцоох газрууд