Малчин айлд очихоосоо өмнө мэдэх ёс заншил

Монгол гэр бол зөвхөн орон сууц биш, ёс заншилтай нягт холбоотой орон зай юм. ЮНЕСКО гэр хийх ур чадвар, түүнтэй холбоотой зан үйлийг 2013 онд хүн төрөлхтний өвд бүртгэсэн. Цөөн энгийн дүрмийг мэдвэл зочин, гэрийн эзэн хоёулаа таатай байна.

Гэрт орохдоо

• Хаалга тогшихгүй, босго дээр гишгэхгүй.

• Ороод зүүн гар тийшээ, гэрийн баруун тал руу явж сууна. Гэрийн эзэд гэрийн зүүн талд (орж ирсэн хүний баруун гар талд) суудаг.

• Хаалганы өмнө суухгүй, тулганд хог хаяхгүй, багана түшихгүй.

• Байр суусны дараа гэр бүл, мал сүрэг, бэлчээрийн байдлыг асуух нь сайн зан.

Дайллага

• Санал болгосон цай, идээг авч ядаж амсана. Татгалзах нь бүдүүлэг харагддаг.

• Юмыг баруун гараар эсвэл хоёр гараар авч, өгнө.

• Хадаг авахдаа хоёр гараар авч бага зэрэг толгой бөхийлгөнө.

• Хөөрөг санал болговол хүлээн авч, бага зэрэг үнэрлээд буцаана.

Хүндэтгэлийн дохио

• Хүний толгойг барихгүй, хөлөө ширээ, сандал дээр тавихгүй.

• Хүн, хоол, судар дээгүүр алхахгүй.

• Хуруугаар биш, алгаа дээш харсан бүтэн гараар заана.

• Хөл таарсан бол тэр дороо гар барьж уучлал гуйна.

Сүм хийд, овоо

• Сүм, суварга, овоог нар зөв тойрно. Овоог гурав тойрч чулуу нэмдэг.

• Овоо, шүтээнээс хадаг, чулуу, тахил авахгүй.

• Мөргөл, бясалгалыг зөвшөөрөлгүйгээр зураг авахгүй, гэрэл асаахгүй.

• Сүм хийдэд богино хувцас, малгайтай орохгүй.

Зураг авахдаа заавал зөвшөөрөл асууна. ЮНЕСКО ингэ тойгуулах ёсны талаар аялал жуулчлал ёс заншлыг үзүүлбэр болгож, амьдралаас нь салгаж болохгүй гэж анхааруулсан. Зан үйлд оролцогч бус, хүндэтгэлтэй зочин байх нь чухал.

Эх сурвалж